Kılcallık nasıl çalışır?
Kılcallık, sıvının dar kanallarda veya gözenekli malzemelerde yüzey etkileşimlerinin etkisiyle yer değiştirmesidir. Su cam boruda yükselebilirken bazı başka sıvı-yüzey çiftlerinde seviye alçalabilir. Sonucu sıvının kendisi kadar temas ettiği malzeme belirler.
Adezyon, kohezyon ve temas açısı
Sıvı moleküllerinin birbirini çekmesi kohezyon, başka yüzeye tutunması adezyon olarak adlandırılır. Yüzey gerilimiyle birlikte bu etkileşimler menisküsün şeklini ve temas açısını belirler. İnce ve ıslanan bir boruda yükselme yüksekliği genellikle yarıçap küçüldükçe artar. Denge, yüzey kaynaklı kuvvetlerle yükselen sıvının ağırlığı arasında kurulur. Çok düzensiz gözeneklerde tek boru modeli yalnızca yaklaşık açıklamadır.
Bitkiler ve gözenekli malzemeler
Havlunun su çekmesi, mürekkebin kâğıtta yayılması ve toprağın su tutması kılcal etkiler içerir. Bununla birlikte yüksek ağaçlarda suyun tepeye taşınması yalnızca kılcallıkla açıklanmaz; yapraklardan terleme ve su sütunundaki kohezyon-gerilim mekanizması temel rol oynar. Yapı malzemelerinde zeminden nem yükselmesi de gözenek yapısına bağlıdır. Sıvının ilerleme hızıyla son denge yüksekliği farklı büyüklüklerdir; viskozite hızı etkiler.