Hücresel solunum nasıl gerçekleşir?
Hücresel solunum, besinlerdeki kimyasal enerjinin kontrollü tepkimelerle hücrenin kullanabileceği biçimlere aktarılmasıdır. Oksijenli solunumda elektronların son alıcısı oksijendir. Bu süreç, akciğerlerle hava alıp vermekle ilişkili olsa da onunla aynı olay değildir.
Glikolizden elektron taşınmasına
Glikoliz sitozolde glikozu daha küçük moleküllere dönüştürür. Ökaryotlarda sonraki basamakların önemli bölümü mitokondride yürür; sitrik asit döngüsü elektron taşıyıcılarını besler. Elektron taşıma zinciri, iç zar boyunca proton gradyanı oluşturur ve ATP sentaz bu farktan yararlanır. Bakterilerde mitokondri bulunmamasına rağmen solunum zar sistemlerinde gerçekleşebilir. Bütün basamaklar tek bir yanma olayı gibi aynı anda gerçekleşmez.
Verim ve canlılar arasındaki farklar
Üretilen ATP miktarı hücre tipine, taşıma maliyetlerine ve koşullara göre değişir; tek bir sayıyı bütün canlılar için kesin kabul etmek doğru değildir. Yağlar ve bazı amino asitler de uygun basamaklardan enerji metabolizmasına katılabilir. Bitkiler gündüz de gece de solunum yapabilir. Fermantasyon, elektron aktarımını sürdürmek için farklı bir çözüm sunar ve tam oksijenli solunumla aynı ATP verimine sahip değildir.