KVKK şikâyeti hangi şartlarda yapılır?
Kişisel Verileri Koruma Kuruluna şikâyet, kişisel verisi işlenen kişinin veri sorumlusuna yaptığı ilk başvurudan sonuç alamaması üzerine kullanılabilen ayrı bir denetim yoludur. Kural olarak doğrudan Kurula gidilemez: önce 6698 sayılı Kanunun 13. maddesine uygun biçimde doğru veri sorumlusuna başvurulmuş olmalı; başvuru reddedilmeli, verilen cevap yetersiz bulunmalı veya veri sorumlusu başvuruyu en geç otuz gün içinde cevaplamamış olmalıdır. Şikâyet için iki süre birlikte izlenir. Cevap varsa, cevabın öğrenildiği tarihten itibaren otuz gün içinde hareket edilir; fakat her durumda ilk başvuru tarihinden itibaren altmış günlük üst sınır geçilemez. Hiç cevap yoksa veri sorumlusuna tanınan otuz günlük cevap süresinin bitmesi beklenir ve ilk başvurudan itibaren altmış gün dolmadan şikâyet yapılır. İlk başvuru, teslim kanıtı, cevap ve cevabın öğrenildiği tarih bu nedenle dosyanın temelidir. Kurumun elektronik Şikâyet Modülü başvuruyu iletme ve takip etme olanağı sağlar; güncel kanal ve kimlik doğrulama şartları başvuru anında Kurumdan kontrol edilmelidir. Kurul şikâyeti, savcılığa suç duyurusu, veri ihlali bildirimi, tazminat davası veya başka bir idari başvuruyla aynı işlem değildir. Bu metin genel bilgi verir; somut olayın görev, süre ve delil değerlendirmesi ayrıca yapılmalıdır.
Sözleşme ve sorumluluk
1. Önce veri sorumlusuna başvuru yolunu tüketin Kanunun 14. maddesi, 13. madde kapsamındaki veri sorumlusuna başvuru yapılmadan Kurula şikâyete izin vermez. İlk dilekçe veya elektronik başvuru, yalnız genel bir memnuniyetsizlik bildirmek yerine hangi kişisel veri işleme faaliyetinin sorgulandığını ve Kanunun 11. maddesindeki hangi sonucun istendiğini göstermelidir. Yanlış şirkete, yalnız veri işleyen hizmet sağlayıcıya ya da başvuruyu almaya yetkili olmayan bir adrese gönderilen mesaj ön şart bakımından sorun yaratabilir. Veri sorumlusunun unvanı, aydınlatma metni, başvuru kanalları ve gerekiyorsa Sicil kaydı kontrol edilmelidir. Yazılı başvuru, KEP, güvenli elektronik imza, mobil imza, daha önce bildirilmiş ve sistemde kayıtlı e-posta veya başvuruya özel uygulama gibi Tebliğdeki yöntemlerden uygun olanı seçilir. Kurula sunulacak dosya, bu ilk başvurunun içeriğinin ve veri sorumlusuna ulaştığının doğrulanmasına elverişli olmalıdır. 2. Ret, yetersiz cevap ve cevapsızlık hâllerini ayırın Şikâyet yolu üç temel durumda açılır. Veri sorumlusu talebi açıkça reddedebilir; talebi kısmen karşılayıp kalan kısım için gerekçe vermeyebilir veya işlenen veri, alıcı, düzeltme ya da silme talebine ilişkin cevabı somut olay bakımından yetersiz kalabilir; son olarak yasal cevap süresi içinde hiçbir nihai cevap gelmeyebilir. Telefon görüşmesi veya yüz yüze sözlü açıklama, yazılı ya da elektronik nihai cevabın yerini tutmaz. Kabul bildirimi yapılmasına rağmen talebin gereğinin yerine getirilmemesi de dosyada açıkça gösterilmelidir. Her anlaşmazlık Kurulun görev alanına girmez: yalnız sözleşme bedeli, işçilik alacağı veya tüketici uyuşmazlığı gibi başka bir hukuki ilişkinin varlığı, kişisel veri işleme yönü ortaya konmadan KVKK şikâyetine dönüşmez. Şikâyet, hangi Kanun hükmünün hangi işleme nedeniyle ihlal edildiğini anlaşılır biçimde bağlamalıdır. 3. Otuz ve altmış günlük süreleri aynı takvimde hesaplayın Veri sorumlusunun cevabı öğrenilmişse şikâyet için öğrenme tarihinden başlayan otuz günlük süre vardır; ancak ilk başvuru tarihinden itibaren altmış günlük üst sınır daima uygulanır. Örneğin cevap başvurudan sonraki onuncu gün öğrenilmişse otuz günlük şikâyet süresi kural olarak kırkıncı güne kadar uzanabilir; cevap otuzuncu gün öğrenilmişse altmış günlük üst sınır sonucu değiştirmez. Cevap yoksa veri sorumlusunun otuz günlük cevap süresi tamamlanmadan şikâyet oluşturulmamalı, buna karşılık altmışıncı gün de geçirilmemelidir. Geç gönderilen cevap, ilk başvurudan başlayan üst sınırı kendiliğinden yenilemez. Başvurunun gönderildiği gün ile veri sorumlusuna ulaştığı gün farklı olabilir; teslim kaydı esas alınarak bir zaman çizelgesi hazırlanmalıdır. Tatil günü, elektronik bildirim ve somut tebliğ tartışması varsa son güne güvenmek yerine profesyonel değerlendirme alınmalıdır.
Başvuru ve belgeler
4. Şikâyet dosyasını usul ve delil bakımından tamamlayın Kurumun usul duyurusu, belli bir konu içermeyen, yargı mercilerinin görevine giren veya dilekçe mevzuatındaki zorunlu unsurları taşımayan başvuruların esas yönünden incelenemeyebileceğini hatırlatır. Şikâyetçinin kimliği ve iletişim bilgileri, veri sorumlusunun açık unvanı, olayların tarih sırası, ileri sürülen ihlal ve Kuruldan istenen sonuç net yazılmalıdır. İlk başvurunun son hâli, teslim veya ulaşma kanıtı, veri sorumlusunun cevabı, cevabın öğrenildiğini gösteren kayıt ve iddiayı destekleyen gerekli belgeler eklenir. Ekran görüntüsünün kaynağı ve tarihi korunmalı; ilgisiz üçüncü kişilerin verileri maskelenmelidir. Çok sayıda dağınık ek yerine numaralı bir ek listesi ve kısa açıklamalar kullanılabilir. Vekil aracılığıyla işlem yapılıyorsa temsil yetkisinin kapsamı gösterilmelidir. Parola, tam ödeme kartı verisi veya ilgisiz sağlık kaydı gibi gereksiz hassas bilgiler dosyaya konulmamalıdır. 5. Güncel başvuru kanalını ve kayıt izini koruyun Kurum, şikâyetlerin elektronik ortamda iletilip izlenebilmesi için KVKK Şikâyet Modülünü kullanıma açmıştır. Modülün güncel kimlik doğrulama, dosya biçimi, boyut ve zorunlu alan kuralları işlem gününde kontrol edilmelidir; sistemde oluşturulan başvuru numarası ve gönderim özeti saklanmalıdır. Elektronik kanal kullanılamıyorsa Kurumun güncel resmî iletişim ve dilekçe yöntemleri teyit edilmeden sıradan bir e-posta adresine güvenilmemelidir. Gönderimden sonra ek belge talebi veya bildirim gelirse cevabın tarihi ve içeriği arşivlenir. Aynı olay için tekrar tekrar özdeş şikâyet göndermek dosyayı güçlendirmez; yeni belge veya yeni bir işleme faaliyeti varsa önceki başvuru numarasıyla bağlantısı açıklanmalıdır. Kuruma sunulan her kopya ile kişide kalan kopyanın aynı olması, sonraki yargısal denetimde başvurunun kapsamını ispatlamayı kolaylaştırır. 6. Kurul incelemesinin kapsamını ve diğer yolları karıştırmayın Kurul, şikâyet üzerine veya ihlal iddiasını başka şekilde öğrenirse görev alanında inceleme yapabilir; veri sorumlusundan bilgi ve belge isteyebilir ve hukuka aykırılık tespitinde giderim kararı verebilir. Resmî açıklamaya göre şikâyet tarihinden itibaren altmış gün içinde cevap verilmezse talep reddedilmiş sayılır; bu durum sonraki idari yargı süresinin ayrıca değerlendirilmesini gerektirir. Kurul kararı kişisel veri işleme uygunluğunu denetler, fakat her maddi zararı kendiliğinden tazmin etmez. Kişilik hakkı ihlali nedeniyle tazminat, iş veya tüketici uyuşmazlığı, suç teşkil eden fiil için savcılığa başvuru ve veri sorumlusunun Kurula yaptığı veri ihlali bildirimi farklı yollar ve sürelerdir. Resmî kaynaklar: https://www.kvkk.gov.tr/Icerik/2063/Sikayet-Hakki, https://www.kvkk.gov.tr/Icerik/6938/Kurumumuza-Yapilan-Sikayetlerin-Usul-Sartlarina-Iliskin-Kamuoyu-Duyurusu, https://www.kvkk.gov.tr/Icerik/5358/Kamuoyu-Duyurusu ve https://www.kvkk.gov.tr/Icerik/6658/Sikayetlerin-Elektronik-Ortamda-Kurula-Iletilmesine-Iliskin-Duyuru. Somut olayda paralel yol ve dava süreleri ayrıca kontrol edilmelidir.