Ahlaki tehlike sözleşmeden sonra nasıl oluşur?
Ahlaki tehlike, koruma veya sözleşme sağlandıktan sonra bir tarafın davranışının değişmesi ve maliyetin bir bölümünü başkasına aktarması riskidir.
Mekanizma ve örnekler
Tam sigorta, önlem alma teşvikini azaltabilir; bir kurum kurtarılacağını beklerse daha fazla risk alabilir. Sorun kişinin kötü niyetli olduğunu değil, davranışın tam gözlenemediği teşvik yapısını anlatır. Bu mekanizma değerlendirilirken diğer koşulların sabit kaldığı varsayımı açıkça belirtilir; gerçek verilerde aynı anda değişen etkenler sonucu farklılaştırabilir. Uygulamada önce hangi aktörlerin karar verdiği, hangi fiyatın veya miktarın değiştiği ve tepkinin hangi zaman aralığında ölçüldüğü belirlenir. Böylece aynı kavramın hane, firma ve ülke düzeyinde neden farklı sonuç verebildiği anlaşılır.
Yorumlarken nelere dikkat edilir?
Muafiyet, ortak ödeme, performans koşulu ve denetim davranışı etkileyebilir. Bunların korumayı aşırı azaltmaması gerekir. Kaza artışı tek başına ahlaki tehlike kanıtı değildir; çevresel riskler de değişmiş olabilir. Verinin kaynağı, kapsadığı dönem, kullanılan fiyat düzeltmesi ve karşılaştırma grubu sonucu etkileyebilir. Bir göstergedeki değişimin nedenini anlamak için ilişkili üretim, gelir, istihdam veya fiyat verileriyle çapraz kontrol yapılır. Bu nedenle kavram, tek başına kesin tahmin veya kişisel finans önerisi olarak değil; varsayımları görünen bir karşılaştırma ve analiz aracı olarak kullanılmalıdır.