Cari açık nedir?

Cari açık, bir ekonominin cari işlemler hesabında giderlerin gelirleri aşmasıdır. Cari işlemler; mal ve hizmet ticareti ile birincil ve ikincil gelir akımlarını kapsar. Yalnızca mal ithalatı ve ihracatı arasındaki fark değildir; devlet bütçesindeki açıkla da aynı kavram değildir.

Cari işlemler hesabının bileşenleri

1. Mal ve hizmet dengesi Mal ihracatı ile ithalatı dış ticaret dengesini oluşturur. Hizmetler arasında turizm, taşımacılık ve çeşitli iş hizmetleri bulunur. Mal ticaretindeki açığın bir kısmı hizmet fazlasıyla karşılanabilir. Bu nedenle yalnızca mal verisinden cari denge sonucu çıkarılamaz. 2. Gelir akımları Birincil gelir; yatırım gelirleri ve çalışanların ücretleri gibi kalemleri kapsar. İkincil gelir karşılıksız transferlerle ilişkilidir. Yurt dışına ödenen faiz veya kâr payı cari dengeyi etkileyebilir; işlem türü ve yerleşiklik ilkesi sınıflandırmada önemlidir. 3. Tasarruf ve yatırım ilişkisi Makroekonomik muhasebede cari denge ulusal tasarruf ile yatırım farkıyla ilişkilidir. Yatırım tasarrufu aştığında dış finansman ihtiyacı ortaya çıkabilir. Bu eşitlik tek başına hangi değişkenin diğerine neden olduğunu açıklamaz; ekonomik davranış ayrıca incelenmelidir.

Cari açık ne zaman risk yaratır?

4. Finansmanın yapısı Doğrudan yatırım, portföy akımları, krediler veya rezerv kullanımı finansmanla ilişkili olabilir. Kaynakların vadesi, para birimi ve geri çekilme olasılığı önemlidir. Kısa vadeli akımlara yoğun bağımlılık, güven değiştiğinde kırılganlık yaratabilir. 5. Açığın nedeni Üretken yatırımlar için yapılan makine ithalatı ile geçici tüketim patlamasının sonucu aynı değildir. Enerji fiyatları ve dış talep de dengeyi değiştirebilir. Ancak yatırım amacıyla oluşan her açık otomatik olarak güvenli değildir; yatırımın getirisi ve finansman koşulları değerlendirilmelidir. 6. Tek göstergeyle karar vermemek Cari açığın GSYH’ye oranı, dış borç, rezervler ve ihracat kapasitesi birlikte incelenir. Fazla verilmesi de tek başına yüksek refah kanıtı değildir; iç talepte daralmadan kaynaklanabilir. Mevsimsel etkiler ve veri revizyonları karşılaştırmayı etkiler.