26 Aralık: Tarihte Bugün

26 Aralık tarihinde yaşanan önemli olaylar, doğanlar, ölenler ve özel günler.

Olaylar 28

1865 - Amerikalı James H. Nason, süzme kahve makinasının patentini aldı.
1898 - Marie Curie ve Pierre Curie, radyumu keşfettiklerini ilan ettiler. Curie'ler, 1903'te bu buluşlarıyla Nobel Fizik Ödülünü aldılar.
1908 - Jack Johnson, Sidney Avustralya'da Tommy Burns'ü yenerek Dünyanın ilk siyah ağır sıklet boks şampiyonu oldu.
1923 - Kısmî genel af kanunu kabul edildi.
1925 - Uluslararası saat ve takvimin kullanımı, TBMM'de kabul edildi.
1925 - Türkiye, bir kanunla Gregoryen takvime geçti.
1932 - Samsun-Sivas demiryolu hattı açıldı.
1933 - FM radyo'nun patenti alındı.
1934 - Menemen'de yapılan Kubilay anıtı törenle açıldı.
1938 - Cumhuriyet Halk Partisi olağanüstü kurultayı toplandı. Kurultayda Mustafa Kemal Atatürk "Ebedi Şef", İsmet İnönü ise "Millî Şef" ilan edildi.
1957 - Dokuz subayın, isyan muharrikliği (kışkırtıcılığı) yapmak ve fesat çıkarmaktan tutuklandıkları açıklandı. 26 Mayıs 1958'de başlayan yargılamalar sonucunda, Dokuz Subay Olayı sanıklarından Kurmay Binbaşı Samet Kuşçu, 2 yıl hapis ve ordudan tart cezasına çarptırıldı, öteki sanıklar beraat etti.
1968 - İstanbul Üniversitesi'nde öğrenciler, Rektörlük Binasını işgal ettiler. Üniversite süresiz kapatıldı.
1972 - Yazar Fakir Baykurt ve 7 arkadaşı, sekizer yıl onar ay hapse mahkûm oldu. Fakir Baykurt ve arkadaşları gizli örgüt kurmak iddiasıyla yargılanıyorlardı.
1975 - Sovyetler Birliği, Dünyanın ilk süpersonik taşıma uçağı olan Tupolev Tu-144'ü hizmete soktu.
1982 - Time dergisi yılın adamı listesi'ne ilk kez insan olmayan bir nesne girdi: Kişisel bilgisayar.
1986 - Dünyanın nüfusu 5 milyara ulaştı.
1988 - Kültür ve Sanat Büyük Ödülü, sinema alanındaki çalışmaları ve katkıları nedeniyle sinema yönetmeni Lütfü Akad'a verildi.
1991 - Sosyaldemokrat Halkçı Parti milletvekili Mahmut Alınak, "Geçenlerde iki kardeşimiz öldü, biri asker, biri PKK'lı" deyince Mecliste olay çıktı. Alınak zorla kürsüden indirildi.
1991 - Rusya bağımsızlığını ilan etti.
1992 - Ankara-Haydarpaşa hattındaki ilk elektrikli tren hizmete girdi.
1994 - 37 aydının Madımak Oteli'nde yakılmasıyla ilgili Sivas davası sonuçlandı. Ankara Devlet Güvenlik Mahkemesi, 22 sanığa verilen idam cezasını on beşer yıl ağır hapis cezasına çevirdi. Mahkeme, Aziz Nesin'in halkı tahrik ettiğini ve olayların çıkmasına yol açtığını öne sürdü.
1995 - Uzun yıllar devam edecek olan Manisa davasına konu olan Manisalı gençler göz altına alındı.
1996 - TBMM, Susurluk Komisyonu'na bilgi veren Millî İstihbarat Teşkilatı (Millî İstihbarat Teşkilatı) Kontr-terör Daire Başkanı Mehmet Eymür, Millî İstihbarat Teşkilatı'nın Abdullah Çatlı'yı 1980 sonrası yurt dışı operasyonlarda kullandığını açıkladı.
2003 - İran'ın Kirman Eyaleti'nde 6.6 büyüklüğünde deprem oldu. Çoğunluğu Bam'da olmak üzere 20.000 kişi öldü.
2004 - Hint Okyanusu tabanında meydana gelen 9,1 büyüklüğündeki depremin yarattığı tsunami, Güneydoğu Asya'da okyanusa kıyısı bulunan 13 ülkede 200.000'den fazla kişinin ölümüne veya kaybolmasına yol açtı. Yalnızca Endonezya'da 128.000 kişi öldü.
2005 - TÜBİTAK'ın geliştirdiği Pardus GNU Linux'un ilk sürümü yayınlandı.
2006 - Nijerya'nın Lagos kentinde bir petrol boru hattında meydana gelen patlamada 500'den fazla kişi öldü.
2006 - Tayvan'ın güney ucundaki Hengchun'un 23 km açığında 7,2 şiddetinde deprem meydana geldi.

Doğumlar 154

1756 - Bernard Germain de Lacépède, Fransız doğa tarihçisi (ö. 1825)
1769 - Ernst Moritz Arndt, Alman şair ve siyasetçi (ö. 1830)
1780 - Mary Somerville, İngiliz bilim insanı ve polimat (ö. 1872)
1785 - Étienne Constantin de Gerlache, Hollanda Birleşik Krallığı'nda avukat ve politikacı (ö. 1871)
1791 - Charles Babbage, İngiliz matematikçi (ö. 1871)
1798 - Amariah Brigham, Amerikalı psikiyatrist (ö. 1849)
1847 - Stephen Sauvestre, Fransız mimar (ö. 1919)
1861 - Emil Wiechert, Alman jeofizikçi (ö. 1928)
1864 - Yun Chi-ho, Koreli eğitimci, bağımsız aktivist ve siyasetçi (ö. 1945)
1866 - John Devey, İngiliz eski futbolcu (ö. 1940)
1873 - Norman Angell, İngiliz ekonomist ve Nobel Barış Ödülü sahibi (ö. 1967)
1879 - Armen Tigranyan, Ermeni besteci ve orkestra şefi (ö. 1950)
1880 - Elton Mayo, Avustralyalı psikolog, sosyolog ve organizasyon kuramcısı (ö. 1949)
1883 - Maurice Utrillo, Fransız oyuncu (ö. 1955)
1890 - Rainer von Fieandt, Finlandiya Başbakanı (ö. 1972)
1890 - Konstandinos Yeorgakopulos, Yunan avukat, siyasetçi ve başbakan (ö. 1973)
1891 - Henry Miller, Amerikalı yazar (ö. 1980)
1894 - Falih Rıfkı Atay, Türk yazar ve gazeteci (ö. 1971)
1893 - Mao Zedung, Çinli devrimci, siyasetçi ve Çin Komünist Partisi kurucusu (ö. 1976)
1897 - Pyotr Gluhov, Sovyet yazar (ö. 1979)
1903 - Stefan Ryniewicz, Polonyalı diplomat ve müsteşar (ö. 1988)
1904 - Alejo Carpentier, Kübalı yazar (ö. 1980)
1909 - Oldřich Nejedlý, Çek eski millî futbolcu (ö. 1990)
1914 - Richard Widmark, Amerikalı oyuncu (ö. 2008)
1918 - Ali Şen, Türk oyuncu (ö. 1989)
1918 - George Yorgo Rallis, Yunan siyasetçi (ö. 2006)
1919 - İlita Daurova, Sovyet pilot (ö. 1999)
1921 - Steve Allen, Amerikalı televizyoncu, radyocu, müzisyen, besteci, aktör, komedyen ve yazar (ö. 2000)
1922 - Norman Orentreich, Amerikalı cilt uzmanı (dermatolog) ve kozmetikçi (ö. 2019)
1923 - Necdet Levent, Türk besteci (ö. 2017)
1924 - János Aczél, Macar-Kanadalı matematikçi (ö. 2020)
1924 - Baki Tamer, Türk karakter, tiyatro, dizi ve sinema oyuncusu (ö. 2004)
1925 - Natalia Revuelta Clews, Kübalı sosyaelit (ö. 2015)
1926 - Earle Brown, Amerikalı besteci (ö. 2002)
1926 - Ali Cevan, İranlı fizikçi (ö. 2016)
1927 - Heyecan Başaran, Türk tiyatro ve sinema oyuncusu (ö. 2016)
1929 - Kathleen Crowley, Amerikalı oyuncu (ö. 2017)
1929 - Taarak Mehta, Hint oyun ve köşe yazarı, mizahçı (ö. 2017)
1930 - Jean Ferrat, Fransız şarkıcı ve şarkı sözü yazarı (ö. 2010)
1930 - Donald Moffat, İngiliz-Amerikalı oyuncu (ö. 2018)
1930 - Krishna Bose, Hint siyasetçi, eğitimci ve yazar (ö. 2020)
1933 - Caroll Spinney, Amerikalı komedyen, oyuncu ve seslendirme sanatçısı (ö. 2019)
1934 - Richard Swinburne, İngiliz felsefeci
1934 - Mari Hulman George, Amerikalı hayırsever iş insanı (ö. 2018)
1935 - Gnassingbé Eyadéma, Togo devlet başkanı (ö. 2005)
1937 - John Horton Conway, İngiliz matematikçi (ö. 2020)
1937 - Abdülbaki Hermassi, Tunuslu siyasetçi (ö. 2021)
1938 - Bahram Beizai, İranlı oyun yazarı ve yönetmen (ö. 2025)
1939 - Phil Spector, Amerikalı albüm yapımcısı ve şarkı yazarı (ö. 2021)
1939 - Eduard Kukan, Slovak diplomat ve siyasetçi (ö. 2022)
1940 - Edward C. Prescott, Amerikalı ekonomist ve Nobel Ekonomi Ödülü sahibi (ö. 2022)
1940 - Teruki Miyamoto, Japon eski millî futbolcu (ö. 2000)
1941 - Şener Şen, Türk oyuncu
1941 - Daniel Schmid, İsviçreli yönetmen (ö. 2006)
1942 - Rıza Naci, İranlı Azeri oyuncu
1943 - Ekmeleddin İhsanoğlu, Türk bilim tarihi profesörü, akademisyen, diplomat, siyasetçi, yazar
1943 - Carlo Benetton, İtalyan bilyoner iş insanı (ö. 2018)
1944 - Galsan Çinag, Tıva asıllı Moğol yazar
1944 - Ekber Kargercem, İranlı millî futbolcu (ö. 2025)
1946 - Yusuke Omi, Japon eski millî futbolcu
1946 - Joseph Sifakis, Fransız-Yunan bilgisayar bilimcisi
1947 - Kunio Okawara, Japon mekanik tasarımcı
1947 - George Konrote, Fijili siyasetçi ve emekli tümgeneral
1947 - Dominique Baratelli, Fransız eski kaleci
1947 - Peter Sattmann, Alman oyuncu ve müzisyen (ö. 2025)
1947 - Anne Gazeau-Secret, Fransız büyükelçi
1948 - Ali Kırca, Türk haber sunucusu ve yazar
1949 - José Ramos-Horta, Doğu Timor'un 2. Cumhurbaşkanı ve siyasetçi
1950 - Raca Pervez Eşref, Pakistan'ın 17. Başbakanı
1951 - John Scofield, Amerikalı caz gitaristi ve besteci
1952 - Aleksandr Ankvab, Abhazya eski Cumhurbaşkanı
1952 - Riki Sorsa, Fin şarkıcı (ö. 2016)
1952 - Bob Flanagan, Amerikalı performans sanatçısı, komedyen, yazar, şair ve müzisyen (ö. 1996)
1953 - Toomas Hendrik Ilves, Eston siyasetçi ve diplomat
1953 - Leonel Fernández, Dominik Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı
1953 - Necmettin Pamir, Türk beyin cerrahı
1954 - Tony Rosato, Kanadalı oyuncu, komedyen ve seslendirme sanatçısı (ö. 2017)
1955 - Zlatko Lagumdžija, Bosnalı siyasetçi
1956 - David Sedaris, Amerikalı mizahçı, yazar ve komedyen
1956 - Beppe Severgnini, İtalyan yazar ve gazeteci
1958 - Adrian Newey, İngiliz yarış mühendisi, aerodinamist, tasarımcı ve teknik yönetici
1958 - Boris İsaçenko, Beyaz Rus eski okçu (ö. 2026)
1959 - Chuck Mosley, Amerikalı şarkıcı (ö. 2017)
1959 - Gültekin Tetik, Türk yönetmen, görüntü yönetmeni, yapımcı ve profesyonel fotografçı
1960 - Cem Uzan, Türk siyasetçi ve iş insanı
1960 - Aziz Buderbala, Faslı millî futbolcu
1961 - John Lynch, Kuzey İrlandalı oyuncu
1962 - James Kottak, Amerikalı davulcu (ö. 2024)
1962 - Jean-Marc Ferreri, Fransız millî futbolcu
1962 - Carina Jaarnek, İsveçli şarkıcı (ö. 2016)
1963 - Lars Ulrich, Danimarka asıllı Amerikalı müzisyen ve Metallica'nın davulcusu
1963 - Valeriu Chiveri, Moldovalı diplomat
1964 - Yevgeniya Dobrovolskaya, Sovyet-Rus oyuncu (ö. 2025)
1965 - Mazinho Oliveira, Brezilyalı millî futbolcu
1965 - Eldar Hasanov, Azerbaycan Ulusal Kahramanı (ö. 1994)
1968 - Tricia Leigh Fisher, Amerikalı şarkıcı ve oyuncu
1968 - Selim Özer, Türk eski millî futbolcu
1969 - Thomas Linke, Alman millî futbolcu
1971 - Jared Leto, Amerikalı oyuncu ve müzisyen
1971 - Cécile Bois, Fransız oyuncu
1974 - Julia Koschitz, Avusturyalı aktris
1975 - Marcelo Ríos, Şilili tenisçi
1975 - Ed Stafford, İngiliz kaşif, yazar ve asker
1975 - Selma Geçer, Türk halk müziği ses sanatçısı
1977 - Fatih Akyel, Türk futbolcu
1977 - Ebru Saçar, Türk tiyatro, sinema ve dizi oyuncusu, seslendirme sanatçısı, dansçı
1978 - Noom Diawara, Malili-Fransız oyuncu
1978 - Efe Baltacıgil, Türk çellist
1979 - Fabián Carini, Uruguaylı millî futbolcu
1979 - Adem Dursun, Türk futbolcu
1980 - Jo Jung-suk, Güney Koreli oyuncu
1980 - Li Hongli, Çinli halterci
1981 - Shu-Aib Walters, Güney Afrikalı futbolcu
1982 - Shun Oguri, Japon erkek seslendirme sanatçısı ve oyuncu
1982 - David Logan, Polonyalı millî basketbolcu
1982 - Roxanne Pallett, İngiliz oyuncu ve şarkıcı
1983 - Alexander Wang, Amerikalı moda tasarımcısı
1983 - Hideo Okamoto, Japon eski futbolcu
1983 - Jean-Emmanuel Effa Owona, Kamerunlu futbolcu
1984 - Alex Schwazer, İtalyan yürüme sporcusu
1984 - Ahmed Barusso, Ganalı futbolcu
1985 - Kunimitsu Sekiguchi, Japon millî futbolcu
1985 - Beth Behrs, Amerikalı aktris ve yazar
1985 - Christoph Schechinger, Alman oyuncu
1986 - İlya Tkaçenko, Rus buz patenci
1986 - Kit Harington, İngiliz televizyon ve sinema oyuncusu
1986 - Mükerrem Selen Soyder, Türk model ve 2007 Türkiye güzeli
1986 - Hugo Lloris, Fransız kaleci
1986 - Yuta Mikado, Japon futbolcu
1986 - Joe Alexander, Amerikalı profesyonel basketbolcu
1986 - Darío Bottinelli, Arjantinli futbolcu
1986 - Charles Templon, Fransız sinema, dizi ve tiyatro oyuncusu
1987 - Emin Şermiti, Tunuslu futbolcu
1987 - Wallace Reis, Brezilyalı futbolcu
1988 - Shiho Ogawa, Japon millî futbolcu
1988 - Etien Velikonja, Sloven millî futbolcu
1989 - Yohan Blake, Jamaikalı kısa mesafe koşucusu
1989 - Keita Tanaka, Japon futbolcu
1989 - Koray Şanlı, Türk futbolcu
1989 - Hélder Tavares, Yeşil Burunlu millî futbolcu
1990 - Aaron Ramsey, İngiliz futbolcu
1990 - Denis Çerışev, Rus millî futbolcu
1990 - Andy Biersack, Amerikalı şarkıcı ve piyanist
1990 - Takamitsu Tomiyama, Japon futbolcu
1990 - Gakuji Ota, Japon futbolcu
1990 - Jon Bellion, Amerikalı şarkıcı-şarkı yazarı, yapımcı ve rapçi
1990 - Cory Jefferson, Amerikalı profesyonel basketbolcu
1991 - Eden Sher, Amerikalı aktris
1991 - Kristal Silva, Meksikalı model
1992 - Arkadiusz Kułynycz, Polonyalı güreşçi
1993 - Mert Demir, Türk şarkıcı, söz yazarı, yapımcı ve aranjör
1995 - Gazini Ganados, Filipinli manken
1996 - Nicole Azzopardi, Maltalı şarkıcı ve söz yazarı
2003 - Lucas Sanabria, Uruguaylı futbolcu

Ölümler 77

268 - Dionysius, Roma Piskoposu (d. ?)
1530 - Bâbür Şah, Bâbürlüler Devleti'nin kurucusu ve Sultanı (d. 1483)
1584 - Yi I, Koreli Neo-Konfüçyüsçü filozof ve yazar (d. 1536)
1698 - Wolfgang Julius von Hohenlohe, Alman mareşal (d. 1622)
1771 - Claude Adrien Helvétius, Fransız filozof (d. 1715)
1812 - Joel Barlow, Amerikalı şair, diplomat ve siyasetçi (d. 1754)
1869 - Jean Louis Marie Poiseuille, Fransız fizyolog (d. 1799)
1890 - Heinrich Schliemann, Alman arkeolog (d. 1822)
1909 - Frederic Remington, Amerikalı ressam, illüstratör, heykeltıraş ve yazar (d. 1861)
1916 - Willie Smith, İskoç golfçü (d. 1876)
1919 - Stephen Sauvestre, Fransız mimar (d. 1847)
1923 - Dietrich Eckart, Alman politikacı (d. 1868)
1931 - Melvil Dewey, Amerikalı kütüphaneci (d. 1851)
1933 - Anatoli Lunaçarski, Rus Marksist devrimci ve ilk Sovyet Eğitim Komiseri (d. 1875)
1933 - Henry Watson Fowler, İngiliz öğretmen, sözlükbilimci ve yorumcu (d. 1858)
1941 - Frances Hardcastle, Amerikalı matematikçi (d. 1866)
1943 - Erich Bey, Nazi Almanyası'nın muhrip filosu komutanı (d. 1898)
1945 - Roger Keyes, İngiliz askerî personel ve siyasetçi (d. 1872)
1955 - Franz Immig, Alman futbolcu (d. 1918)
1955 - Zihni Orhon, Türk asker ve siyasetçi (d. 1883)
1965 - Şakir Uma, Türk siyasetçi (d. 1886)
1966 - Herbert Otto Gille, Nazi Almanyası'nın generali (d. 1897)
1972 - Harry S. Truman, ABD'nin 33. Başkanı (d. 1884)
1973 - Harold B. Lee, İsa Mesih'in Son Zaman Azizler Kilisesi'nin 11. başkanı (d. 1899)
1974 - Ferid el-Atraş, Mısırlı besteci, şarkıcı, ut çalgıcısı ve sinema oyuncusu (d. 1910)
1974 - Ekrem Anıt, Türk siyasetçi (d. 1905)
1975 - Stanisław Kot, Polonyalı tarihçi ve siyasetçi (d. 1885)
1977 - Howard Hawks, Amerikalı sinema yönetmeni ve yazar (d. 1896)
1979 - Helmut Hasse, Alman matematikçi (d. 1898)
1980 - Richard Chase, Amerikalı seri katil (d. 1950)
1981 - Suat Hayri Ürgüplü, Türk siyasetçi ve Türkiye'nin 11. Başbakanı (d. 1903)
1981 - Henry Eyring, Amerikalı teorik kimyager (d. 1901)
1992 - John G. Kemeny, Amerikalı matematikçi, bilgisayar bilimcisi ve eğitmen (d. 1926)
1992 - Saadettin Yalım, Türk siyasetçi (d. 1908)
1995 - Hüsamettin Böke, Türk millî futbolcu ve futbol hakemi (d. 1910)
1997 - Cahit Arf, Türk matematikçi (d. 1910)
1997 - Cornelius Castoriadis, Yunan filozof (d. 1922)
1999 - Curtis Mayfield, Amerikalı soul, R&B ve funk şarkıcısı, besteci ve prodüktör (d. 1942)
2000 - Jason Robards, Amerikalı oyuncu (d. 1922)
2001 - Nigel Hawthorne, İngiliz aktör (d. 1929)
2002 - Herb Ritts, Amerikalı moda fotoğrafçısı (d. 1952)
2004 - Mehmet Ersoy, Türk siyasetçi (d. 1933)
2005 - Vincent Schiavelli, Amerikalı oyuncu (d. 1948)
2005 - Erich Topp, Alman U-bot komutanı (d. 1914)
2006 - Gerald Ford, ABD'nin 38. Başkanı (d. 1913)
2009 - Giuseppe Chiappella, İtalyan futbolcu (d. 1924)
2009 - Norval White, Amerikalı mimar, tarihçi ve profesör (d. 1926)
2010 - Salvador Jorge Blanco, Dominik Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı (d. 1926)
2010 - Teena Marie, Amerikalı şarkıcı, şarkı sözü yazarı ve yapımcı (d. 1956)
2011 - Şahin Özyüksel, Türk heykeltıraş ve akademisyen (d. 1943)
2011 - Kennan Adeang, Naurulu siyasetçi (d. 1942)
2012 - Garibaldo Nizzola, İtalyan güreşçi (d. 1927)
2012 - Étienne Burin des Roziers, Fransız diplomat (d. 1913)
2014 - Leo Tindemans, Belçika Başbakanı (d. 1922)
2014 - Roberto Delmastro, Şilili poltikacı ve mühendis (d. 1945)
2016 - Aşot Anastasyan, Ermeni Dünya şampiyonu satranç oyuncusu (d. 1964)
2016 - Ricky Harris, Amerikalı oyuncu ve komedyen (d. 1962)
2016 - Joachim Calmeyer, Norveçli aktör (d. 1931)
2016 - George S. Irving, Amerikalı oyuncu ve seslendirme sanatçısı (d. 1922)
2017 - Shahnon Ahmad, Malezyalı yazar, siyasetçi (d. 1933)
2017 - Asa Lanova, İsviçreli dansçı ve yazar (d. 1933)
2017 - Cemal Külahlı, Türk siyasetçi (d. 1930)
2018 - Roy Glauber, Amerikalı kuramsal fizikçi (d. 1925)
2018 - Nancy Roman, Amerikalı astronom ve bilim insanı (d. 1925)
2018 - Sono Osato, Amerikalı dansçı ve aktris (d. 1919)
2018 - Penny Cook, Avustralyalı oyuncu ve yönetmen (d. 1957)
2018 - Elisavet Zahariadu, Yunan araştırmacı (d. 1931)
2019 - Jerry Herman, Amerikalı besteci, söz yazarı ve müzisyen (d. 1931)
2019 - Galina Volçek, Sovyet-Rus oyuncu, tiyatro, film yönetmeni, siyasetçi ve eğitimci (d. 1933)
2019 - Sleepy LaBeef, Amerikalı gospel-rock müziği şarkıcısı, söz yazarı, besteci, müzisyen ve oyuncu (d. 1935)
2020 - Milka Babović, Hırvat kısa mesafe ve engelli koşucusu, gazeteci (d. 1928)
2020 - Luke Harper, Amerikalı profesyonel güreşçi (d. 1979)
2020 - Bronisława Kowalska, Polonyalı siyasetçi (d. 1955)
2020 - Tito Rojas, Porto Rikolu salsa, rock and roll şarkıcısı ve müzisyeni (d. 1955)
2021 - Desmond Tutu, Güney Afrikalı rahip ve Nobel Barış Ödülü sahibi (d. 1931)
2023 - Yaşar Okuyan, Türk gazeteci ve siyasetçi (d. 1950)
2025 - Bahram Beizai, İranlı oyun yazarı ve yönetmen (d. 1938)

Özel günler 1

Kwanzaa: Afrika kökenli Amerikalıların bayramı