Fırsat maliyeti nedir?

Fırsat maliyeti, bir seçim yapıldığında vazgeçilen en iyi alternatifin değeridir. Para, zaman, emek ve arazi sınırlı olduğundan bir kaynağı bir amaçla kullanmak diğer kullanım olanaklarını azaltır. Kavram yalnızca ödenen faturayı değil, elde edilemeyen faydayı da değerlendirmeye yardımcı olur.

Fırsat maliyeti nasıl belirlenir?

1. Gerçekçi alternatifleri belirlemek Önce eldeki kaynağın hangi seçeneklerde kullanılabileceği tanımlanır. Bir akşamın çalışma, eğitim veya dinlenmeye ayrılması gibi seçeneklerin tümü aynı anda gerçekleştirilemeyebilir. Fırsat maliyeti bütün vazgeçilen seçeneklerin toplamı değil, en değerli uygulanabilir alternatifin değeridir. 2. Açık ve örtük maliyet Kursa ödenen ücret açık maliyettir; kurs saatinde yapılamayan ücretli işin getirisi örtük maliyet olabilir. Ücretsiz kursun bile zaman maliyeti vardır. Ancak o saatlerde gerçekten çalışma olanağı yoksa varsayımsal bir maaşı kayıp gibi yazmak doğru değildir. 3. İşletme örneği Bir işletme kendi binasını kullanıyorsa kira ödemeyebilir. Buna rağmen binayı kiraya vererek kazanabileceği net gelir, kullanım kararının fırsat maliyetidir. Bakım, boş kalma olasılığı ve diğer giderler dikkate alınarak gerçekçi karşılaştırma yapılmalıdır.

Karar verirken nelere dikkat edilir?

4. Batık maliyet farkı Geri alınamayan geçmiş harcama batık maliyettir. Bir projeye daha önce para harcanmış olması, gelecekteki zararlı harcamaları tek başına haklı çıkarmaz. Devam etme kararında bundan sonra oluşacak fayda, gider ve alternatifler değerlendirilir. 5. Marjinal değerlendirme Karar çoğu zaman her şeyi yapmak veya hiç yapmamak değildir. Bir saat daha çalışma, bir ürün daha üretme gibi ek adımların faydası ve maliyeti karşılaştırılır. Ortalama maliyet ile son birimin ek maliyeti farklı olabilir. 6. Paraya indirgenemeyen değerler Sağlık, aile zamanı ve çevresel etkiler de önemlidir. Kamu bütçesinin bir alana ayrılması başka hizmetlere kalan kaynağı etkiler. Fırsat maliyeti hesabı tek bir doğru tercih dayatmaz; hangi faydadan vazgeçildiğini görünür kılar.